Erkek İşçilerin Doğum İzni Hakkı Var mı?

Bu yazımızda erkek işçilere ilişkin doğum izni olup olmadığını tartışacağız.

ERKEKLERE DOGUM İZNİ VAR MI?

 

4857 sayılı iş Kanununa göre eşi doğum yapan erkek işçilere ücretli yada ücretsiz doğum izni verileceğine ilişkin düzenleme, diğer bir anlatımla erkek işçilerin doğum izni hakkı yoktur. Doğum izni konusunda erkek işçilerle, erkek memurlar ve erkek gazeteciler arasında eşitlik bulunmamaktadır.

Erkek işçilere doğum izninin gündemde olduğu bu günlerde, yazımızda; gazetecilerin, erkek memurların hakları ve Avrupa ülkelerindeki düzenlemelere yer verilerek, ülkemiz mevzuatındaki eşitsizliklerin ortaya konulması ve Avrupa ülkelerindeki düzenlemelere yer verilerek doğum izni hakkı için mücadele eden erkek işçilerin bilgilendirilmesi amaçlanmıştır.

Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkındaki 5953 sayılı Kanunun 19.maddesine göre, gazetecilere çocuğu doğduğunda 3 gün ücretli izin verilmesi zorunluluğu bulunmaktadır .

657 sayılı Devlet memurları Kanunun 104.maddesinin (B) bendine göre, Erkek memura, karısının doğum yapması sebebiyle isteği üzerine üç gün izin verili hükmü 6111 sayılı torba kanunla aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve erkek memura, eşinin doğum yapması halinde verilen izin süresi 10 güne çıkarılmıştır.

6111 sayılı kanunun 106 maddesi ile 657 sayılı Kanunun 104 üncü maddesi değiştirilerek, "Memura, eşinin doğum yapması hâlinde, isteği üzerine on gün babalık izni verilir. Kadın memura; doğumdan önce sekiz, doğumdan sonra sekiz hafta olmak üzere toplam onaltı hafta süreyle analık izni verilir. Çoğul gebelik durumunda, doğum öncesi sekiz haftalık analık izni süresine iki hafta eklenir. Doğumda veya doğum sonrasında analık izni kullanılırken annenin ölümü hâlinde, isteği üzerine memur olan babaya anne için öngörülen süre kadar izin verilir" hükümleri getirilmiştir.

6111 sayılı kanunun 108.maddesi ile erkek memura verilen diğer önemli bir hak ise; eşi doğum yapan memura, doğum tarihinden itibaren istekleri üzerine yirmidört aya kadar aylıksız izin verilmesi düzenlemesidir.

Avrupa ülkelerinde ise eşi doğum yapan erkek işçilerin doğum sonrası izin hakları ülkemizden oldukça ileridir. Elbette, bu konudaki düzenlemelerin Avrupa Ülkelerinde nüfusun arttırılması için önemli bir araç olarak kullanıldığı da bir gerçektir.

Diğer Ülkelerde Doğum İzni Nasıl Düzenlenmiş?

İSVEÇ

Doğum izni konusunda en ileri haklara İsveç erkekleri sahiptir. İsveç'te.erkekler, 2 ayı ücretli, 13 ay izin hakkına sahiptir. 1974'te erkeklere doğum izni hakkı tanıyan ilk ülkedir.. Ayrıca ailelere çalışamadıkları sürede aylık 3.330 dolar maaş bağlanmaktadır.

NORVEÇ

Ebeveynlerin toplam ücretli doğum izni süresi 56 haftadır. Babalar doğumdan hemen önce ya da sonra 2 hafta ücretsiz izin yapabiliyor. Babaya tanınan ücretli doğum izni süresi 12 hafta. Kullanmadıkları takdirde bu hakları yanıyor. Annelerin ücretli doğum izninin ardından 1 yıl da ücretsiz izin hakkı var.

İNGİLTERE

İngiltere'de yeni babaların, eşlerinin doğumu sonrasında 2 hafta ücretli izin hakkı vardır. Annelerin iş hayatına erken dönüş kararı alması ve doğum izinlerini babaya transfer etmesi halinde ise erkekler 26 hafta daha ücretli izin kullanabilir. Ebeveynlere haftada ortalama 135.45 Sterlin ya da aylık gelirlerinin yüzde 80'i kadar maaş ödenmektedir.

ALMANYA

Ebeveynlere tanınan ücretli doğum izni süresi 14 haftadır. Anne adayları, bu sürenin 6 haftasını doğum öncesinde kullanabilmektedir.. Almanya'da devlet, ebeveynlere yaklaşık 1.800 Euro maaş bağlıyor. Ücretsiz izin süresi ise hem anne, hem baba için çocuk 3 yaşına basıncaya kadar uzatılabilmektedir.

FRANSA

Fransa'da 16 hafta olan ücretli doğum izni süresi, 3'üncü çocukla birlikte 26 haftaya kadar çıkabiliyor. Ücretsiz izin söz konusu olduğunda anne ve babaya bu izni nasıl kullanacaklarına ilişkin seçenek sunulmakta ve ebeveynler aralarında anlaşarak 104 haftaya kadar izin yapabilmektedir.

Ülkemiz erkek işçilerinin de, erkek memurlar, gazeteciler ve Avrupa ülkelerindeki erkek işçilerle aynı haklara sahip olmalarını diliyoruz.

          Olcay AYDIN

          İş Başmüfettişi

 

* Bu makalenin yayın hakları www.is-sagligi-ve-guvenligi.com websitesine ait olup, referans belirtilmeden kullanılması halinde kanuni haklarımız saklı bulunmaktadır.

 

Ek Bilgi